Het hoge tarief: 21%
Dit is het standaardtarief. Het geldt voor de meeste goederen en diensten in Nederland, zoals:
- Diensten van ZZP-ers en MKB (advies, IT, marketing, design, copywriting).
- Detailhandel: kleding, elektronica, meubels, sieraden.
- Alcoholhoudende dranken, ook in de horeca. Eten, alcoholvrije dranken en afhaalmaaltijden vallen onder 9%.
- Autoverhuur en brandstof. Personenvervoer, zoals een taxirit, valt onder 9%.
- Hotelovernachtingen en logies (vanaf 1 januari 2026, was 9%).
- Telecommunicatie, energie, abonnementen.
Het lage tarief: 9%
Het verlaagde tarief geldt voor primaire levensbehoeften en bepaalde culturele/educatieve goederen:
- Voedingsmiddelen: alle eten en drinken behalve alcoholhoudende dranken (bier, wijn, sterke drank vallen onder 21%).
- Geneesmiddelen: medicijnen en medische hulpmiddelen, zoals prothesen en hulpmiddelen voor mensen met een visuele beperking.
- Boeken en tijdschriften: inclusief e-books en digitale uitgaven.
- Agrarische producten en diensten.
- Persoonlijke diensten: kapper en reparatie van fietsen, schoenen en kleding. Een schoonheidsbehandeling valt onder 21%.
- Cultuur: musea, dierentuinen, theater, concerten.
- Sport: sportlessen, gebruik sportaccommodaties.
- Kunst: kunstwerken, antiek (specifieke voorwaarden).
Wijziging per 1 januari 2026: hotels en logies
Hotelovernachtingen, B&B’s, vakantieparken en andere accommodaties voor kort verblijf gaan van het lage tarief (9%) naar het hoge tarief (21%). Dat heeft de politiek besloten.
De gevolgen:
- Een hotelnacht van €100 ex. btw kostte klanten €109 en kost nu €121, een prijsstijging van ruim 11%.
- Vakantieparken in Nederland worden duurder dan in buurlanden waar het lage tarief geldt.
- Voor zakelijke gasten is het effect beperkt: zij kunnen de btw aftrekken.
- Voor toeristen, vooral particulieren, betekent het een directe prijsstijging.
Het 0%-tarief is iets anders dan een vrijstelling
Het 0%-tarief lijkt op een vrijstelling, maar de regels verschillen. Bij het 0%-tarief geldt:
- Je rekent btw-vrij aan klanten.
- Je mag wel voorbelasting aftrekken op zakelijke kosten.
Dit is voordelig voor exporteurs. Zij rekenen 0% btw op hun verkoop en krijgen wel btw terug op hun inkopen.
Wanneer geldt 0%?
- Export buiten de EU (douane-aangifte vereist).
- Intracommunautaire leveringen (goederen aan bedrijven in andere EU-landen), met het btw-nummer van de klant op de factuur.
- Internationaal personenvervoer (zee- en luchtvaart).
- Bevoorrading van zee- en luchtvaartuigen.
Btw-vrijgestelde diensten (buiten de tarieven)
Naast het 0%-tarief zijn er diensten die helemaal vrijgesteld zijn van btw. Je factureert dan btw-vrij en de btw op je inkopen komt voor je eigen rekening:
- Medische zorg door BIG-geregistreerde zorgverleners.
- Onderwijs (door erkende instellingen).
- Financiële diensten (banken, verzekeringen).
- Verhuur van onroerend goed voor woondoeleinden.
- Bepaalde sportverenigingen en jeugdorganisaties.
Praktijkvoorbeelden: welk tarief reken je?
| Activiteit | Tarief | Toelichting |
|---|---|---|
| IT-consultancy | 21% | Standaard dienstverlening |
| Tekstschrijven (copywriting) | 21% | Standaard dienstverlening |
| Yoga-les geven | 9% | Sportles |
| Boeken verkopen (incl. e-books) | 9% | Cultuur/educatie |
| Kappersdienst | 9% | Persoonlijke verzorging |
| Hotelovernachting | 21% (was 9%) | Per 1 januari 2026 verhoogd |
| Restaurantbezoek (eten) | 9% | Voedingsmiddelen op locatie |
| Restaurantbezoek (alcohol) | 21% | Alcoholhoudende dranken |
| Online cursus aanbieden | 21% | Tenzij erkend onderwijs |
| Coaching aan particulieren | 21% | Persoonlijke dienstverlening |
| Goederen exporteren naar VS | 0% | Export buiten EU |
| B2B-dienst aan Duits bedrijf | 0% | BTW verleggen via ICP |
Twijfel je over het juiste tarief? Vraag het na bij de Belastingdienst of een belastingadviseur. Reken je een verkeerd tarief, dan krijg je een naheffing en een boete. Bij een oprechte vergissing is de Belastingdienst mild. Factureer je stelselmatig verkeerd, dan is de Belastingdienst streng.
Tarief op je factuur
Op elke factuur vermeld je per regel:
- Het bedrag exclusief btw.
- Het toegepaste btw-tarief (21%, 9% of 0%).
- Het btw-bedrag.
- Het totaalbedrag inclusief btw.
Bij gemengde tarieven, bijvoorbeeld een eetcafé met eten tegen 9% en alcohol tegen 21%, splits je per regel.
Een overzicht van alle tarieven vind je op alle belastingtarieven van 2026.
Ook interessant
Lees verder in Zelfstandigenaftrek 2026, BTW Export Buiten EU 2026 en Zakelijke Rekening ZZP 2026.