Waar de grens ligt
Een dienstverband heeft drie kenmerken. Jij bepaalt hoe, waar en wanneer het werk gebeurt (een gezagsverhouding). De ander moet het werk zelf doen en kan zich lastig laten vervangen (een verplichting tot persoonlijke arbeid). Hij krijgt een vaste vergoeding, los van het resultaat (loon).
Gelden alle drie de kenmerken, dan is er een dienstverband. Dat geldt ongeacht wat je in het contract hebt afgesproken en ongeacht of de ander facturen stuurt.
Wat er gebeurt bij een controle
De Belastingdienst controleert sinds 2025 weer actief op schijnzelfstandigheid. Daarbij werkt iemand als zelfstandige, maar is het werk in de praktijk een dienstverband. Ziet de Belastingdienst het als een dienstverband, dan legt hij jou als opdrachtgever een naheffing op voor loonheffing en premies. Die naheffing geldt voor de periode vanaf 1 januari 2025. Bij kwaadwillendheid of een genegeerde aanwijzing van de Belastingdienst kan dat verder terug.
Voor creators is dat een reëel risico. Denk aan de vaste editor die al twee jaar wekelijks je video’s monteert, je werkwijze volgt en weinig andere klanten heeft.
Hoe je een opdracht wel goed inricht
Werk met afgebakende opdrachten. Spreek per opdracht een prijs af voor een vooraf bepaald resultaat. Laat de ander zijn eigen apparatuur en software gebruiken. Neem op dat vervanging is toegestaan. Werk bij voorkeur met mensen die meerdere opdrachtgevers hebben, en vraag daar ook naar.
Leg de afspraken schriftelijk vast en zorg dat de praktijk ermee overeenkomt. Gebruik je een modelovereenkomst, dan moet je er ook naar handelen.
Wanneer je beter in dienst neemt
Heb je iemand nodig die structureel voor je werkt, je werkwijze volgt en met je kanaal meegroeit, neem hem dan in dienst. Je hebt dan loonadministratie en een arbeidsovereenkomst nodig, en je betaalt het loon door bij ziekte. Daarmee voorkom je discussie achteraf. Ook bindt de medewerker zich aan je.
Heb je een BV, dan is dat administratief eenvoudiger. Je voert de loonadministratie al voor je eigen salaris als directeur-grootaandeelhouder (DGA). Zie een BV oprichten.
Wat je vastlegt over het werk zelf
Neem op dat de ander het auteursrecht op het geleverde werk aan je overdraagt. Bij een werknemer heeft doorgaans de werkgever het auteursrecht. Bij een opdrachtnemer heeft de maker het, tenzij hij het schriftelijk overdraagt.
Ontbreekt die bepaling, dan kan je vaste editor de rechten op je montages houden. Je merkt dat pas bij een conflict of als je je onderneming verkoopt.
Verder lezen
Meer hierover lees je in Wanneer een BV interessant wordt: het omslagpunt berekend en Je merk en je IP als creator: je waarde beschermen.